पेटको क्यान्सरको बारेमा सामान्य जानकारी
पेट (ग्यास्ट्रिक) क्यान्सर एक रोग हो जसमा पेटमा घातक (क्यान्सर) कोषहरू बन्छन्।
पेट पेटको माथिल्लो भागमा रहेको J आकारको अंग हो। यो पाचन प्रणालीको एक भाग हो, जसले खाइएका खानाहरूमा पोषक तत्वहरू (भिटामिन, खनिज, कार्बोहाइड्रेट, बोसो, प्रोटिन र पानी) प्रशोधन गर्छ र शरीरबाट फोहोर पदार्थ बाहिर निकाल्न मद्दत गर्छ। खाना घाँटीबाट पेटमा अन्ननली भनिने खोक्रो, मांसपेशीयुक्त नली हुँदै सर्छ। पेटबाट बाहिर निस्केपछि, आंशिक रूपमा पचाइएको खाना सानो आन्द्रामा र त्यसपछि ठूलो आन्द्रामा जान्छ।
पेटको क्यान्सर भनेकोचौथोसंसारमा सबैभन्दा सामान्य क्यान्सर।
पेटको क्यान्सर रोकथाम
पेटको क्यान्सरको जोखिम कारकहरू निम्न हुन्:
१. केही चिकित्सा अवस्थाहरू
निम्न मध्ये कुनै पनि चिकित्सा अवस्थाले पेटको क्यान्सरको जोखिम बढाउन सक्छ:
- पेटको हेलिकोब्याक्टर पाइलोरी (एच. पाइलोरी) संक्रमण।
- आन्द्राको मेटाप्लासिया (पेटलाई रेखांकित गर्ने कोषहरूलाई सामान्यतया आन्द्रालाई रेखांकित गर्ने कोषहरूले प्रतिस्थापन गर्ने अवस्था)।
- दीर्घकालीन एट्रोफिक ग्यास्ट्राइटिस (पेटको लामो समयसम्म सूजनका कारण पेटको अस्तर पातलो हुनु)।
- हानिकारक रक्तअल्पता (भिटामिन B12 को कमीले हुने एक प्रकारको रक्तअल्पता)।
- पेट (ग्यास्ट्रिक) पोलिप्स।
२. केही आनुवंशिक अवस्थाहरू
आनुवंशिक अवस्थाले निम्न मध्ये कुनै पनि रोग भएका व्यक्तिहरूमा पेटको क्यान्सरको जोखिम बढाउन सक्छ:
- पेटको क्यान्सर भएको आमा, बुबा, दिदीबहिनी वा भाइ।
- A रगत।
- लि-फ्रामेनी सिन्ड्रोम।
- पारिवारिक एडिनोमेटस पोलिपोसिस (FAP)।
- वंशाणुगत गैर-पोलिपोसिस कोलोन क्यान्सर (HNPCC; लिन्च सिन्ड्रोम)।
३. आहार
पेटको क्यान्सरको जोखिम ती व्यक्तिहरूमा बढ्न सक्छ जो:
- फलफूल र तरकारी कम भएको आहार खानुहोस्।
- नुनिलो वा धुम्रपान गरिएको खानामा उच्च मात्रामा खाना खानुहोस्।
- त्यस्ता खानेकुराहरू खानुहोस् जुन तयार वा भण्डारण गरिएको नहुनु पर्ने तरिकाले खानुहोस्।
४. वातावरणीय कारणहरू
पेटको क्यान्सरको जोखिम बढाउन सक्ने वातावरणीय कारकहरू समावेश छन्:
- विकिरणको सम्पर्कमा आउनु।
- रबर वा कोइला उद्योगमा काम गर्ने।
पेटको क्यान्सर सामान्य भएका देशहरूबाट आउने मानिसहरूमा पेटको क्यान्सरको जोखिम बढ्छ।
पेटको क्यान्सरको जोखिम कम गर्न सक्ने सुरक्षात्मक कारकहरू निम्न छन्:
१. धुम्रपान छोड्ने
अध्ययनहरूले देखाउँछन् कि धूम्रपान पेटको क्यान्सरको बढ्दो जोखिमसँग सम्बन्धित छ। धूम्रपान छोड्दा वा कहिल्यै धूम्रपान नगर्दा पेटको क्यान्सरको जोखिम कम हुन्छ। धूम्रपान छोड्ने धूम्रपान गर्नेहरूलाई समयसँगै पेटको क्यान्सर हुने जोखिम कम हुन्छ।
२. हेलिकोब्याक्टर पाइलोरी संक्रमणको उपचार
अध्ययनहरूले देखाउँछन् कि हेलिकोब्याक्टर पाइलोरी (H. पाइलोरी) ब्याक्टेरियाको दीर्घकालीन संक्रमणले पेटको क्यान्सरको जोखिम बढाउँछ। जब H. पाइलोरी ब्याक्टेरियाले पेटलाई संक्रमित गर्छ, पेट सुन्निन सक्छ र पेटको रेखामा रहेका कोषहरूमा परिवर्तन ल्याउन सक्छ। समयसँगै, यी कोषहरू असामान्य हुन्छन् र क्यान्सरमा परिणत हुन सक्छन्।
केही अध्ययनहरूले देखाउँछन् कि एन्टिबायोटिकले एच. पाइलोरी संक्रमणको उपचार गर्नाले पेटको क्यान्सरको जोखिम कम हुन्छ। एन्टिबायोटिकले एच. पाइलोरी संक्रमणको उपचार गर्नाले पेटको क्यान्सरबाट हुने मृत्युको संख्या कम हुन्छ वा पेटको अस्तरमा हुने परिवर्तनहरूलाई रोक्छ, जसले क्यान्सर निम्त्याउन सक्छ, अझ खराब हुनबाट रोक्छ कि भनेर पत्ता लगाउन थप अध्ययनहरू आवश्यक छन्।
एउटा अध्ययनले पत्ता लगायो कि एच. पाइलोरीको उपचार पछि प्रोटोन पम्प इन्हिबिटर (पीपीआई) प्रयोग गर्ने बिरामीहरूलाई पीपीआई प्रयोग नगर्नेहरूको तुलनामा पेटको क्यान्सर हुने सम्भावना बढी थियो। एच. पाइलोरीको उपचार गरिएका बिरामीहरूमा पीपीआईले क्यान्सर निम्त्याउँछ कि गर्दैन भनेर पत्ता लगाउन थप अध्ययनहरू आवश्यक छ।
निम्न कारकहरूले पेटको क्यान्सरको जोखिम कम गर्छन् वा पेटको क्यान्सरको जोखिममा कुनै प्रभाव पार्दैनन् भन्ने कुरा थाहा छैन:
१. आहार
पर्याप्त ताजा फलफूल र तरकारीहरू नखानु पेटको क्यान्सरको जोखिम बढ्छ। केही अध्ययनहरूले देखाउँछन् कि भिटामिन सी र बीटा क्यारोटिनमा उच्च फलफूल र तरकारीहरू खाँदा पेटको क्यान्सरको जोखिम कम हुन सक्छ। अध्ययनहरूले यो पनि देखाउँछन् कि सम्पूर्ण अन्नको अन्न, क्यारोटिनोइड, हरियो चिया र लसुनमा पाइने पदार्थहरूले पेटको क्यान्सरको जोखिम कम गर्न सक्छ।
अध्ययनहरूले देखाएको छ कि धेरै नुन भएको खाना खाँदा पेटको क्यान्सरको जोखिम बढ्न सक्छ। संयुक्त राज्य अमेरिकाका धेरै मानिसहरूले उच्च रक्तचापको जोखिम कम गर्न अब कम नुन खान्छन्। यही कारणले गर्दा अमेरिकामा पेटको क्यान्सरको दर घटेको हुन सक्छ।
२. आहार पूरकहरू
निश्चित भिटामिन, खनिज र अन्य आहार पूरकहरू लिँदा पेटको क्यान्सरको जोखिम कम हुन्छ कि हुँदैन भन्ने कुरा थाहा छैन। चीनमा, आहारमा बीटा क्यारोटिन, भिटामिन ई र सेलेनियम पूरकहरूको अध्ययनले पेटको क्यान्सरबाट हुने मृत्युको संख्या कम देखाएको छ। अध्ययनले ती व्यक्तिहरूलाई समावेश गरेको हुन सक्छ जसको सामान्य आहारमा यी पोषक तत्वहरू थिएनन्। पहिले नै स्वस्थ आहार खाने मानिसहरूमा बढेको आहार पूरकहरूले उस्तै प्रभाव पार्छ कि पार्दैन भन्ने कुरा थाहा छैन।
अन्य अध्ययनहरूले बीटा क्यारोटिन, भिटामिन सी, भिटामिन ई, वा सेलेनियम जस्ता आहार पूरकहरू लिँदा पेटको क्यान्सरको जोखिम कम हुन्छ भनेर देखाएको छैन।
क्यान्सर रोकथाम क्लिनिकल परीक्षणहरू क्यान्सर रोक्ने तरिकाहरू अध्ययन गर्न प्रयोग गरिन्छ।
क्यान्सर रोकथाम क्लिनिकल परीक्षणहरू निश्चित प्रकारको क्यान्सरको जोखिम कम गर्ने तरिकाहरू अध्ययन गर्न प्रयोग गरिन्छ। केही क्यान्सर रोकथाम परीक्षणहरू स्वस्थ व्यक्तिहरूसँग गरिन्छ जसलाई क्यान्सर भएको छैन तर जसलाई क्यान्सरको जोखिम बढेको छ। अन्य रोकथाम परीक्षणहरू क्यान्सर भएको र उही प्रकारको अर्को क्यान्सर रोक्न वा नयाँ प्रकारको क्यान्सर विकास गर्ने सम्भावना कम गर्ने प्रयास गरिरहेका व्यक्तिहरूसँग गरिन्छ। अन्य परीक्षणहरू स्वस्थ स्वयंसेवकहरूसँग गरिन्छ जसलाई क्यान्सरको लागि कुनै जोखिम कारकहरू छैनन् भनेर थाहा छैन।
केही क्यान्सर रोकथाम क्लिनिकल परीक्षणहरूको उद्देश्य मानिसहरूले गर्ने कार्यहरूले क्यान्सर रोक्न सक्छ कि सक्दैन भनेर पत्ता लगाउनु हो। यसमा फलफूल र तरकारीहरू खाने, व्यायाम गर्ने, धूम्रपान छोड्ने, वा केही औषधिहरू, भिटामिन, खनिजहरू, वा खाद्य पूरकहरू लिने समावेश हुन सक्छन्।
पेटको क्यान्सर रोक्ने नयाँ तरिकाहरूको क्लिनिकल परीक्षणहरूमा अध्ययन भइरहेको छ।
स्रोत:http://www.chinancpcn.org.cn/cancerMedicineClassic/guideDetail?sId=CDR62850&type=1
पोस्ट समय: अगस्ट-१५-२०२३



